Doe mee met de Equal Pay Run
Vanaf 22 oktober werken vrouwen gratis en voor niets. Die dag is het Unequal Pay Day, de dag vanaf wanneer vrouwen niet meer betaald worden in vergelijking met mannen. Door de loonkloof verdienen zij per jaar nog steeds 19 procent minder; wat neerkomt op 2,5 maand onbetaalde arbeid.
Anno 2026 is de loonkloof v/m nog steeds niet passé. Het verschil tussen de gemiddelde brutojaarlonen van vrouwen en mannen bedraagt maar liefst 19 procent, zo blijkt uit het net gepubliceerde loonkloofrapport van het Instituut voor de gelijkheid van vrouwen en mannen. Dat betekent dat vrouwen bijna een vijfde van het jaar gratis werken.
Gecorrigeerd voor arbeidsduur bedraagt de loonkloof v/m slechts 7 procent. Het grote aandeel deeltijds werkende vrouwen is duidelijk de belangrijkste oorzaak van hun beduidend lagere loonfiches. Eigen schuld, dikke bult?
Was dat maar waar. Deeltijds werk is zelden een vrije keuze. Waar mannen volgens Statbel vooral aan het einde van hun carrière hun werktijd terugschroeven om zo rustig uit te bollen, schakelen vrouwen massaal over op deeltijds werk zodra ze aan kinderen beginnen. Alle geëmancipeerde mannen ten spijt, nemen zij nog steeds het gros van huishouden en zorgtaken op en staan ze in voor het leeuwendeel van de opvang van kinderen en kleinkinderen. Bovendien werken ze vaker in sectoren waar deeltijdse contracten de norm zijn, zoals de zorg, de dienstenchequesector of jobs rond maatschappelijke dienstverlening. Dat zorgt voor een lager inkomen én een lager pensioen.
Na meer dan twintig jaar Equal Pay Day-campagnes ligt de weg naar gelijk loon nog steeds bezaaid met obstakels. Vrouwen en mannen lopen daardoor geen gelijke wedstrijd. Set women free en race mee naar gelijk loon.
ACTIE
Doe de Equal Pay Run en ontdek waar vrouwen tegenaan lopen.
- Donderdag 22 oktober
- Stadshal Gent, Emile Braunplein
- 13 uur – 18 uur
GAME
Speel je liever online? Dat kan ook hier:
Vijf oorzaken van de loonkloof
Er zijn heel wat redenen waarom die hardnekkige loonkloof nog steeds 19 procent bedraagt.
- De belangrijkste is de ongelijke verdeling van werk en zorgtaken, waardoor veel vrouwen deeltijds werken; in ons land zijn dat volgens Statbel vier op de tien vrouwen, tegenover slechts een op de tien mannen. Mannen en vrouwen werken bovendien niet om dezelfde redenen deeltijds. De voornaamste reden bij vrouwen is het opnemen van zorg voor de eigen kinderen of andere personen (25 procent), terwijl die reden bij mannen slechts op de zesde plaats (10 procent) staat. Het aandeel deeltijds werkende vrouwen stijgt bovendien naarmate het aantal kinderen toeneemt, terwijl mannen net minder deeltijds gaan werken als hun gezin uitbreidt. Belgische vaders spendeerden in 2013 zo’n 15 uur per week aan huishouden en zorg, bij vrouwen was dat 24 uur. Die dubbele werklast, of zorgkloof, is volgens het Europese Agentschap voor Gendergelijkheid een grote belemmering voor de arbeidsmarktparticipatie van vrouwen.
- Daarnaast zijn beroepen waarin veel vrouwen werken, zoals de zorg, het onderwijs en de kinderopvang, minder goed betaald dan beroepen waarin veel mannen werken. De kinderopvang is één van de sectoren die bijna volledig uit vrouwelijke werknemers bestaat (98 procent). Het gemiddelde brutoloon bedraagt daar 2.567 euro tegenover één van de meest mannelijke sectoren, de petrochemie, waar je 6.431 euro verdient. Topverdieners (11.772 euro) zijn directeurs van grote ondernemingen, en ook zij zijn vooral mannen (bron: Statbel).
- Dat brengt ons bij het glazen plafond: vrouwen stromen veel minder door naar hogere functies. Volgens Statbel is slechts één op de drie managers een vrouw. Uit onderzoek van de UGent blijkt dat vrouwen niet dezelfde promotiekansen krijgen als mannen. Ook hier speelt het moederschap vrouwen parten: werkgevers durven nog steeds peilen naar de kinderwens van vrouwen of geven een promotie uit voorzichtigheid liever aan een man. Opvallend: deze discriminatie treft ook vrouwen die (nog) geen moeder zijn. De moederschapsstraf is een probleem voor alle vrouwen.
- Een vierde verklaring is dat vrouwen worden onderschat en minder serieus worden genomen als ze onderhandelen over hun loon. Uit onderzoeksresultaten van Attentia blijkt dat mannen structureel meer opslag krijgen dan vrouwen: twee derde van de mannen krijgt in tien jaar tijd individueel opslag, in vergelijking met slechts een derde van de vrouwen.
- Een laatste doorslaggevende factor is het gebrek aan loontransparantie dat de loonkloof v/m in stand houdt. Uit onderzoek dat Ipsos uitvoerde in opdracht van ZIJkant in 2024 blijkt dat bijna de helft van de Belgen niets weet over het salarispakket van vrienden of collega’s, laat staan dat van hun leidinggevende. Vrouwen blijken de grootste dupe van dit taboe: meer dan zes op de tien heeft geen idee van het loon van collega’s met andere functies, meer dan zeven op de tien tast in het duister over het loonpakket van hun leidinggevende. Met de laatste bespreken ze zelden hun eigen loon.
Unequal Pay Day
De progressieve vrouwenbeweging ZIJkant is de initiatiefnemer van de nu al 22 Equal Pay Day-campagnes in België. Equal Pay Day is de symbolische dag tot wanneer vrouwen moeten werken om hun loonachterstand van het voorbije jaar dicht te rijden. Dit jaar viel Equal Pay Day op 12 maart: Belgische vrouwen moesten tot dan doorwerken om te verdienen wat mannen vorig jaar al verdiend hebben. Unequal Pay Day volgt de omgekeerde redenering. Aangezien vrouwen in België 19 procent minder verdienen dan mannen, werken ze de laatste 19 procent van het jaar – vanaf 22 oktober – gratis en voor niets. Dit is volgens ZIJkant de dag voor ongelijk loon.
Wat is er nodig voor een gelijk loon?
Na meer dan twintig jaar campagnevoeren tegen één van de grootste discriminaties tussen vrouwen en mannen vraagt ZIJkant om vrouwen eindelijk hun verdiende loon te geven. Als zoveel vrouwen deeltijds werken of hun loopbaan onderbreken om voor anderen te zorgen wil dat zeggen dat de combinatie werk-privé onhoudbaar is.
Maatregelen zoals een kortere werkweek mét behoud van loon brengen zuurstof in de ratrace én zorgen voor jobcreatie. Een langer en verplicht geboorteverlof is dan weer cruciaal om de zorgtaken eerlijker te verdelen. Blijf daarnaast inzetten op toegankelijke en betaalbare kinderopvang: het gebrek hieraan is voor vele vrouwen de hoofdreden om betaalde arbeid terug te schroeven. De recente besparingen in kinderopvang en buitenschoolse opvang en het terugschroeven van ondersteunende diensten voor gezinnen zullen de loonkloof v/m alleen maar doen vergroten.
De ongelijke verdeling van zorgtaken vertaalt zich ook in de pensioenen. Wie jarenlang inkomen verliest om te zorgen voor kinderen of mensen met hoge zorgnoden, moet daar niet voor bestraft worden op oudere leeftijd. Zolang de samenleving de randvoorwaarden voor voltijdse arbeid niet kan waarmaken – namelijk: een betaalbaar, toegankelijk en kwaliteitsvol zorg- en opvangsysteem – moeten de mensen die deze zorgen onbetaald opnemen hiervoor erkend worden.
Tot slot benadrukt ZIJkant het belang van de implementatie van Europese richtlijnen, zoals de quota in directiecomités en de verplichtingen voor bedrijven om transparant te communiceren over de lonen.
Throwback naar Equal Pay Day 2026
There is no gender pay gap in prison, let’s close it everywhere else.
In de gevangenis bots je als vrouw niet tegen glazen plafonds. Niemand vraagt er naar je kinderwens bij een sollicitatie of benadeelt je bij promoties omdat je deeltijds werkt. Elke gedetineerde die arbeid levert krijgt een vaste vergoeding, en dat is de reden waarom vrouwen er in de absurde campagnevideo van communicatiebureau mortierbrigade en productiehuis CZAR alles aan doen om achter de tralies te belanden. Zo stelen ze open en bloot, verwittigen ze de politie dat ze een juwelierszaak gaan leegroven, lopen ze weg met een schilderij uit het museum en sluiten ze zich enthousiast aan bij een bankoverval. Onze campagnevideo won alvast zilver op de Gerety Awards. There is no gender pay gap in prison. Let’s close it everywhere else, besluit de video.



